Door bezuinigingen dreigen buslijnen en haltes te verdwijnen. Voor ouderen, die vaak afhankelijk zijn van het openbaar vervoer voor zorg, boodschappen en sociale contacten, heeft dat grote gevolgen. Hun wereld wordt kleiner, de reis naar het ziekenhuis langer en de zelfstandigheid komt in gevaar.
In grote delen van Nederland werd het openbaar vervoer (ov) de laatste jaren uitgekleed. Lijnen verdwenen, haltes werden opgeheven en dienstregelingen uitgedund of omgevormd tot snelbussen die alleen nog de hoofdroutes bedienen. Wat voor beleidsmakers een bezuinigingsmaatregel of ‘efficiëntieslag’ heet, raakt vooral één groep direct in het dagelijks leven: ouderen. Voor hen is de bus of tram geen luxe, maar een levenslijn. Een manier om boodschappen te doen, naar het ziekenhuis te gaan, deel te nemen aan activiteiten of simpelweg contact te houden met de buitenwereld. Wanneer haltes vervallen of overstappen ingewikkelder worden, betekent dat niet alleen extra reistijd, maar soms het einde van zelfstandige mobiliteit.
Zorgen over de toekomst
Uit een peiling van ouderenorganisatie ANBO-PCOB blijkt dat bijna negen op de tien 65-plussers zich zorgen maken over de toekomst van het ov. “Mensen kunnen niet meer zo makkelijk naar het ziekenhuis, familie, vrienden, vrijwilligerswerk of hun vereniging”, zegt Simon van Herpen, woordvoerder van ANBO-PCOB. “Als dat wegvalt, voel je je minder betrokken bij de maatschappij.” Het inmiddels gevallen kabinet had forse bezuinigingen van in totaal € 335 miljoen op het ov voorgenomen.
Een deel daarvan is inmiddels teruggedraaid. Zo is de bezuiniging van € 110 miljoen voor de regio’s Rotterdam, Den Haag en Amsterdam voor dit jaar van de baan. Hierdoor komen er in 2026 geen prijsverhogingen en is een verdere afschaling van het aanbod in die gebieden uitgesteld. In november is bovendien nog een ander deel van de bezuinigingen op het ov verhinderd door de Tweede Kamer. In maart zijn de stemmingen en weten provincies zeker of de bezuinigingen op het ov in de regio’s worden teruggedraaid. Beige terugdraaiingen zijn echter tijdelijk, de structurele bezuiniging blijft.
‘Er wordt voorbijgegaan aan hoezeer dit mensen raakt’
Politieke keuzes
“De problemen zijn dus nog lang niet opgelost”, zegt Hatte van der Woude, tot 1 januari van dit jaar voorzitter van OV-NL, de branchevereniging van alle openbaarvervoerbedrijven in Nederland. “Dit zijn politieke keuzes: er is geld weggehaald bij het ov om het aan andere zaken te besteden. Veel te eenvoudig wordt voorbijgegaan aan hoezeer dit mensen raakt.” Provincies en vervoersregio’s bepalen samen het aanbod.
Lees verder in MAX Magazine editie 3. Bent u geen abonnee, maar wilt u iedere week genieten van puzzels, weetjes, interviews en programma-informatie? U kunt hier abonnee worden.
Tekst: Marloes de Moor
Foto: Roland J. Reinders.
