Dé gids voor radio, televisie en plezierig leven
Abonnementen service: 035 - 2019505

De heer wordt weer de Heer

Volgend jaar verschijnt de nieuwste Bijbelvertaling, de ‘NBV21’. De bedoeling is dat deze gaat functioneren als ‘Bijbel voor de 21e eeuw’. De leesbaarheid is verbeterd, maar de vraag is of ouderen zich nog wel voldoende herkennen in de tekst.

Je staat er niet elke dag bij stil, maar de Bijbel is oorspronkelijk geschreven in het Hebreeuws, Aramees en Grieks. De bijbelse geschriften worden al vertaald sinds de oudheid. In 2004 verscheen de ‘Nieuwe Bijbelvertaling’ als opvolger van de vertaling uit 1951. In die halve eeuw was het taalgebruik enorm veranderd en de NBV werd een moderne, eigentijdse vertaling in begrijpelijk Nederlands – voor zover dat met een eeuwenoud boek mogelijk is. Bij het uitkomen van de NBV, inmiddels de meest gebruikte Bijbel in protestantse kerken, riep het Bijbelgenootschap de lezers op om reacties te geven, zodat er tezijnertijd een verbeterde versie kon komen. Duizenden brieven, e-mails, soms hele epistels kwamen er binnen. Hoofdvertaler Matthijs de Jong: “De NBV is een prachtige vertaling, een indrukwekkend bouwwerk. Maar het kan altijd beter.”

De hoofdletter is terug
Om nu te spreken van ‘een heidens karwei’ zou ongepast zijn, feit blijft dat een heel team van vertalers er jarenlang druk mee is geweest. Niet alleen met het verwerken van alle vragen en opmerkingen, maar ook met het opnieuw toetsen aan ‘de brontekst’, het consequenter maken van het woordgebruik en het verbeteren van het Nederlands. Vooraf was duidelijk dat niet alles weer overhoopgehaald zou worden. Verouderde woorden stonden er al bijna niet meer in (‘kribbe’ was in 2004 al ‘voederbak’ geworden), maar bij het uitpluizen stuitten de vertalers toch op woorden als ‘aalmoes’, ‘kommer’ en ‘legerstede’, die nu niet meer gebruikt worden. De meest in het oog springende verandering is het opnieuw ingevoerde gebruik van hoofdletters bij verwijzingen naar God, Jezus en de Heilige Geest. De Jong: “In 2004 was de verwachting dat die hoofdletter gaandeweg wel zou verdwijnen, maar dat gebeurde niet.” De ‘eerbiedshoofdletter’ komt dus terug; ‘de heer’ wordt weer ‘de Heer’.

Gemengde reacties
De reacties op het nieuws rond ‘NBV21’ zijn gemengd, van positief tot afwijzend. Zo zegt Geert de Jonge op NU.nl: “Het merendeel van de gelovigen is behoorlijk op leeftijd. Ze zijn vertrouwd met bepaalde teksten en liederen en bij elke renovatie slaat de vervreemding keihard toe. De reden de ouwetjes om de zo veel jaar de gordijnen in te jagen, is dat we met de tijd mee moeten om de jongeren en buitenstaanders aan te spreken. Maar die trappen er niet in, verlaten net zo vrolijk de kerk en nieuw publiek trek je er ook niet mee.”

  Post & Mail

Wilt u reageren op de inhoud van MAX Magazine, een tv- of radioprogramma? Stuur dan een bericht naar MAX Magazine. De redactie maakt elke week een selectie en kort soms berichten in.

Reageren